donderdag 26 maart 2009

Gelezen door de leesclub: ‘over schoonheid’ van Zadie Smith

Gisterenavond nam ik deel aan weer eens een uitermate boeiende bespreking van onze leesclub. Over schoonheid van de jonge Britse auteur Zadie Smith stond op het programma, een boek dat ik met veel plezier gelezen heb. Ik was dus benieuwd naar de commentaren van Marietje Broens (onze begeleidster) en de andere deelneemsters. Het verhaal speelt zich af in een multicultureel milieu. Centraal staan twee rivaliserende universiteitsprofessoren en hun gezin. Het gaat om ‘rommelige’ gezinnen, waarbij de vele personages het boek wat chaotisch maken. De opmerking werd gemaakt dat het o.a. om die reden moeilijk is om zich echt betrokken te voelen met één van de figuren. Ook het feit dat alles in de derde persoon geschreven staat, speelt hierbij een rol. Maar dit was eigenlijk voor niemand een probleem, alle deelnemers hebben van het boek genoten. Alles wordt allemaal heel mooi en met de nodige humor (vaak satirisch) verteld. Elk personage heeft bovendien goede en slechte kanten en vertegenwoordigt daarbij een andere visie of levenshouding. De tegenstellingen tussen de middleclass intelligentsia en de lagere klassen, de multiculturele gelaagdheid (je merkt bijvoorbeeld niet dadelijk of iemand blank of zwart is), de relaties tussen ouders en hun kinderen, studenten en professoren onderling en tegenover elkaar, liberale versus conservatieve opvattingen, rijk en arm, klassieke kunst en hedendaagse kunst, poëzie en hiphop, sterke vrouwen en zwakke mannen,... Ook verloopt de communicatie moeizaam en worden ‘probleemsituaties’ onder tafel geveegd. Nog een interessant gegeven in het boek zijn de verwijzingen naar schilderijen (vooral van Rembrandt), quotes van Shakespeare en de parallellen met Howard's end van E.M. Forster, verfilmd door James Ivory. Die overeenkomsten zitten in details, waar je zonder problemen overheen leest als je er niet mee vertrouwd bent. De DVD van Howard's end is beschikbaar in onze collectie.
Eén specifiek thema in het boek is de betekenis van de hiphopcultuur voor een aantal jongeren. Om dit thema beter te duiden werd Johan Fredrix van de jeugddienst uitgenodigd. Hij is een echte hiphopkenner en kan er vooral boeiend over vertellen. Na zijn toelichting zijn onze deelneemsters beter vertrouwd met hiphop en de volledige subcultuur die errond hangt met termen als MC, bling bling cultuur, 'kings and toys' of blockparties. Ook graffiti hangt ermee samen. Jongeren kunnen hun visie op de maatschappij kwijt met weinig middelen. In het boek komen bijvoorbeeld een aantal rappers uit een ghetto voor die kritiek uiten op het Amerikaanse beleid omtrent Haïti. Het jeugdhuis Fuego is actief rond graffitikunst en stimuleert jongeren om hiermee creatief aan de slag te gaan. Enkele goede graffiti artiesten verlenen daarbij hun medewerking. Op deze fotolog zie je daarvan enkele mooie voorbeelden. In Vlaanderen en Nederland is er ook een levendige Nederlandstalige hiphopscene. Die verschilt wel sterk van de Amerikaanse omdat de omstandigheden anders zijn. Hieronder een stukje Nederlandstalige rap uit de toneelvoorstelling ‘De Golf’.



In een eerder blogbericht kan je een filmpje bekijken waarin Zadie Smith geïnterviewd wordt over 'over schoonheid'.

Geen opmerkingen :