Schrijver van de maand: Michel Houellebecq

Geen gezellige kerstsfeer bij onze schrijver van de maand december, maar tristesse alom. Op zijn persoonlijke website schrijft hij bijvoorbeeld dat zijn ouders al snel hun interesse verloren in zijn bestaan. Geboren als Michel Thomas in 1958 werd hij op zesjarige leeftijd overgelaten aan de zorgen van zijn grootmoeder, wiens meisjesnaam hij later overnam als pseudoniem. Zijn moeder zou zijn weggelopen naar een Braziliaanse hippiegemeenschap met haar nieuwe liefde. Het zal niet verbazen dat het werk van Houellebecq nogal cynisch staat tegenover de liefde…

En toch bevat Platform (2001) bijvoorbeeld een van de mooiste liefdesgeschiedenissen uit de recente literatuur. Tragisch en niet geheel volgens het boekje, maar wel duizend maal oprechter dan de gebruikelijke clichés uit de literatuur. Het boek werd een schandaalsucces omwille van de ongecensureerde seksscènes en vooral het negatieve beeld van de islam dat Houellebecq schetst. Sommige zien in het boek zelfs de aanslagen van de 9/11 voorspeld en beschouwen de schrijver als een visionair.

Net als de rest van het oeuvre van Houellebecq is Platform verder een onderkoelde maar genadeloze kritiek op onze moderne maatschappij. Niet toevallig heette zijn romandebuut De wereld als markt en strijd (1994). De uitwassen van het kapitalisme, het failliet van Mei ’68, de verschrompeling van het sociale weefsel, … Houellebecq is een meesterlijk chroniqueur van onze afgestompte kleinburgerlijkheid en ons ongebreideld individualisme.

Meng dat gitzwarte cultuurpessimisme met een gortdroge stijl, een obsessie met klonen als toekomst van de mensheid, heel wat new age als onzinnige pogingen tot zingeving, en je krijgt de succesformule van Houellebecq. En dan waren we de controversiële uitspraken over minderheden nog vergeten, die vaak lijken te dienen om een mediahype rond het boek te creëren, maar die toch altijd heel slim in de thematiek van het boek inpassen. En seks natuurlijk, heel veel weinig erotische seks.

Het klinkt misschien niet erg aanlokkelijk en vrolijk word je er zeker niet van, maar iedereen zou toch ooit eens Houellebecq moeten lezen. Hij shockeert op de goede manier: met een weldoordacht en goed verwoord nihilisme dat je aan het denken zet. Laat u overtuigen en ontdek de Franse schrijver nog de hele maand december in onze themastand tussen de romans. Bekijk hieronder alvast een voorsmaakje over zijn meest recente roman: De kaart en het gebied (2010), waarin hij zijn nihilistische schijnwerpers vooral richt op de kunst en de dood.

Alles van Houellebecq in onze collectie
De officiële website van Houellebecq
Lien Van de Kelder over Platform
Een Franstalig en een Engelstalig interview op Youtube.

Gelezen: ‘Steen van geduld’ van Atiq Rahimi

‘Misschien wil hij jou wel straffen! Misschien houdt hij je in leven om te kunnen zien wat ik met je kan doen, wat ik je kan aandoen. Hij maakt een duivelin van mij…voor jou, tegen jou! Ja, ik ben je duivelin! Van vlees en bloed!’

Aan het woord is een naamloze Afghaanse vrouw. Ze waakt bij haar man, die in comateuze toestand thuisgebracht werd na een oorlogsopdracht. Ze bidt voor hem, verzorgt hem en praat tegen hem. In het begin gedraagt ze zich schuchter en onzeker, maar omdat haar man nergens op reageert, gaat ze zich sterker voelen en komen jarenlang opgekropte frustraties boven water. Soms gebeurt dit zo heftig dat ze schrik krijgt van haar eigen woorden. De gewonde soldaat wordt haar ‘steen van geduld’. In de Afghaanse traditie is dit een steen die alle leed overneemt van degene die zijn geheimen aan hem prijsgeeft. Op het moment dat de steen zich hiermee volgezogen heeft, knalt hij uit elkaar en is de mens bevrijd van al zijn zorgen.

Een stroom van onthullingen volgt. Als vrouw overleven binnen de strenge religieuze, echtelijke en tribale normen kan vaak enkel met behulp van bedrog en manipulatie. De Afghaanse auteur Atiq Rahimi werd geboren in Kaboel, ontvluchtte zijn land, vroeg asiel in Frankrijk en werkt daar nu als cineast, documentairemaker en schrijver. In 2008 won hij de Prix Goncourt. Hij schreef steen van geduld in het Frans, een taal waarmee hij zich in alle vrijheid kan uitdrukken, zonder last van inwendige censuur, die hij wel voelt als hij in zijn moedertaal, het Farsi(Perzisch) schrijft. Dat hij als man in de huid kruipt van deze wanhopige vrouw, versterkt de zeggingskracht van het verhaal alleen maar. ‘Steen van geduld’ is een dun, maar rijk boekje, waaruit een knappe theatermonoloog gedistilleerd zou kunnen worden. Het speelt zich immers allemaal af in één kamer en de krachtige, beeldrijke taal wordt nog sterker, op het moment dat de zinnen hardop uitgesproken worden.
Van Atiq Rahimi hebben we in de bib ook de roman het labyrint van droom en angst. Hij stond zelf in voor de verfilming van zijn eerste roman ‘terre et cendre’, waarvan de DVD (earth and ashes) beschikbaar is in onze collectie. Hieronder de trailer van die film en in een tweede filmpje leest de auteur voor uit ‘steen van geduld’ tijdens de Boekenbeurs in Brussel.

Happy birthday, BB

De onbezorgde sixties herleven de laatste dagen in de media, want het icoon Brigitte Bardot wordt vandaag 75! Kan je er ook geen genoeg van krijgen? In de bib vind je verschillende films op DVD, waaronder de klassieker (en meteen ook haar grote doorbraak) Et Dieu créa la femme! Zelf hou ik nogal van de liedjes die zij samen met Serge Gainsbourg opnam. De mooiste voorbeelden zijn Comic Strip, waarin zij de tekstballonnetjes voor haar rekening neemt en Harley Davidson. Allebei grappige en intelligente Kippenvelnummertjes! Wil je nog wat meer weten over de diva herself? Lees er dan volgende boeken op na: een oude biografie die wel enkel in het filiaal van Neeroeteren beschikbaar is en een boek met o.a. het volledige gesprek dat Hugo Camps ooit met haar had. De filmpjes van Comic Strip en Harley Davidson kan je via youtube bewonderen.