Schrijver van de maand: Orhan Pamuk

Ah Turkije, prachtig vakantieland met zijn eeuwige zon en zijn goedkope all-in luxe-resorts…

Ah Turkije, politieke broeihaard vol mediacensuur en herschrijving van de geschiedenis…

Ah Turkije, vaderland van Nobelprijswinnaar Orhan Pamuk, wereldwijd geroemd als een van de grootste schrijvers van het moment.

Pamuk werd in 1952 geboren in een welgesteld gezin in Istanbul, de prachtige stad die zo belangrijk is in zijn romans. Hij studeerde er eerst architectuur, dan journalistiek, maar trok zich op zijn 23e terug op zijn appartement om te schrijven. Zeven jaar later, in 1982, publiceerde hij zijn eerste boek, De heer Cevdet en zonen. Ondertussen is hij al meer dan 30 jaar schrijver, zonder ooit een andere job te hebben uitgeoefend.

Pamuk is dan ook een echt "literaire" schrijver, heel talig en cerebraal. Zijn romans zijn vaak manieren om zijn ideeën over de wereld kwijt te kunnen, vooral dan over de Turkse samenleving. Niet toevallig voor iemand die voor zijn eigen regering persona non grata is omwille van zijn openlijke erkenning van de Armeense genocide, zit er niet zelden een striemende maatschappijkritiek verborgen onder de verhalen van Pamuk.

Maar ondanks die intellectuele grondlaag, blijven zijn romans gelukkig zeer leesbaar. Neem nu Het zwarte boek uit 1990 bijvoorbeeld, een ode aan Istanbul, gezien door de ogen van een man op zoek naar zijn verdwenen vrouw. Vermoedelijk is ze weggelopen met de broer van het hoofdpersonage, een succesvol columnschrijver. Op postmoderne wijze verliest de man zich helemaal in de stad en in de identiteit van zijn broer, maar tegelijk is het een steengoed detectiveverhaal.

Zijn meesterwerk volgde in 2003: Sneeuw. Hier trekt Pamuk voluit de politieke kaart met een verhaal over de lotgevallen in de koude stad Kars, gelegen aan de noordoostelijke grens van Turkije. Een dichter keert na twaalf jaar Duitsland terug naar zijn geboorteland om er een reportage te schrijven over de golf van zelfmoorden in Kars. Jonge meisjes stappen er uit het leven omdat het hen verboden wordt hun hoofddoek te dragen. Wanneer hij aankomt, snijdt een sneeuwstorm de stad af van de buitenwereld en gaat ook het stadsbestuur in overdrive. Een erg meeslepend verhaal, met de nog steeds actuele problematiek van staat, godsdienst en individuele vrijheid duidelijk op de voorgrond.

Het is naar aanleiding van Sneeuw dat Pamuk in 2006 de Nobelprijs voor Literatuur mocht ontvangen. De jury roemde hem omdat hij “in zijn zoektocht naar de melancholieke ziel van zijn geboortestad, nieuwe symbolen heeft ontdekt voor de botsing en interactie van culturen.”

Yaşamak bir ağaç gibi tek ve hür
ve bir orman gibi kardeşçesine,
bu hasret bizim...

Leven als een boom, één en vrij
en als een bos gebroederlijk,
dat verlangen brandt in ons...


Voor iedereen die in deze turbulente tijden de Turkse ziel wil begrijpen, maar ook voor wie gewoon een goed boek wil lezen, is Orhan Pamuk in juli onze schrijver van de maand.

Alles van Orhan Pamuk in onze collectie
Orhan Pamuk op Wikipedia
De officiële website van Orhan Pamuk
Een lang interview en een korte speech van Orhan Pamuk op youtube
Een uitgebreid leesdossier over Orhan Pamuk
Orhan Pamuk over de huidige onrusten in Istanbul

Schrijver van de maand: Karen Armstrong

De auteur die deze maand extra aandacht krijgt, is voor één keer geen romanschrijfster of een verhalenvertelster, alhoewel... Karen Armstrong schrijft boeken over religie, maar dan wel op een hele aangename manier. Zij gaat op zoek naar wat de verschillende wereldgodsdiensten bindt en maakt daar een heldere en leesbare uiteenzetting van. Haar lijvige boeken zijn daardoor toch nooit zware of saaie kost, maar eerder goede, meeslepende verhalen.

De Britse Armstrong heeft zelf een verleden als kloosterzuster, maar trad uit en ging aan de universiteit van Oxford studeren. Na een bezoek aan het Heilige Land raakte ze gefascineerd door de verschillen en de gelijkenissen tussen de drie grote religies daar: het Christendom, het Jodendom en de Islam. Dit leidde tot de publicatie van Een geschiedenis van God, nog altijd een absoluut basiswerk over deze godsdiensten.

Van de oorsprong van de Jahweh-cultus in het oude Midden-Oosten tot de mogelijkheid van God in een postmoderne wereld waarin God werd doodverklaard, Armstrong slaagt erin een enorme hoeveelheid informatie te verpakken in een prachtig historisch verhaal. De talrijke zijsprongen, de filosofische intermezzo's en vooral de opmerkelijke verbanden die tussen de verschillende godsdiensten worden gelegd, maken dit boek zo heerlijk om te lezen.

In haar latere boeken gaat Armstrong dieper in op hoe religie tot fundamentalisme kan leiden, en wat daar een oplossing voor kan zijn. Zo plaatst ze religie steeds meer in een maatschappelijke context. Hierdoor sleepte Armstrong ook de ene na de andere bekroning voor haar werk in de wacht, zoals bijvoorbeeld in 2008 de prijs van de TED-stichting. De dankrede waarin ze haar hoop uitsprak voor een wereld gebaseerd op medeleven en empathie leidde tot het zogenaamde Handvest voor compassie, plus een bijbehorend boek met een 12-stappenplan om de wereld te verbeteren vanuit jezelf.



Alles van Karen Armstrong in onze collectie
Karen Armstrong op Wikipedia
Karen Armstrong op TED.com
Karen Armstrongs Handvest voor compassie

Schrijver van de maand: Jan Siebelink

Toen Knielen op een bed violen in 2005 de AKO Literatuurprijs won, betekende dat de grote doorbraak voor Jan Siebelink. Het was de meest autobiografische roman van de Nederlander, een beklemmend verslag van zijn jeugd onder het juk van zijn vaders strenge geloof.

Knielen op een bed violen is een hoogtepunt van de hedendaagse Nederlandstalige literatuur. Siebelink doet zijn best zich in te leven in de fanatieke opvattingen van zijn vader, wat leidt tot een zeer intiem en pijnlijk boek. Siebelink senior was namelijk in de ban van een streng-gelovige gemeenschap, waarbij zijn gezin merkbaar op de tweede plaats kwam. Het boek volgt hem terwijl hij zichzelf in de vernieling stort en toch loyaal blijft aan wat de schrijver duidelijk als oorzaak van zijn ongeluk naar voren schuift. Het resultaat is een ongemakkelijk portret dat de verloren jeugd van de jonge Siebelink helemaal boven zichzelf uittilt.

Wat in deze bekroonde roman zo sterk naar voren komt, komt ook in de rest van Siebelinks oeuvre terug. De blijvende impact van iemands jeugd in zijn verdere leven, de beslotenheid van zijn leefwereld, het streven naar verlossing, … het zijn allemaal thema’s die Siebelink in al zijn boeken meesterlijk weet te bespelen. Ook de schaduwkant van het schoolleven – nog zo’n besloten gemeenschap – is één van zijn vaste onderwerpen. Siebelink was zelf leraar Frans en ook die invloed merk je in zijn werken.

Zijn stijl neigt soms naar het barokke en het decadente, maar is even vaak pijnlijk realistisch. Met slepende zinnen beent Siebelink zijn personages als het ware helemaal uit: het zijn stuk voor stuk gewone mensen, maar in het kader van zijn verhalen worden hun neuroses en hun tegenstrijdigheden helemaal uitvergroot. Of het nu de desillusies van een gedreven leraar zijn (Een lust voor het oog, Suezkade), de botsing tussen een private en een publieke identiteit (Margaretha) of de ontaarde liefdesstrijd tussen twee broers (Engelen in het duister), steeds zit je bij Siebelink goed voor een rit door de afgrond van de menselijke ziel.

Hoewel er zeker in zijn "schoolwerken" al eens gelachen kan worden, is Siebelink niet het soort schrijver dat je opbeurt. Zijn boeken zijn eerder pakkend te noemen, trefzeker geschreven om je gevoelens te ontwrichten. Kom dus beslist eens een boek van hem lenen. U vindt ze nog de hele maand februari uitgestald in onze "Schrijver van de maand" themastand tussen de romans.

De officiële website van de Jan Siebelink
Jan Siebelink op Wikipedia
Alles van Jan Siebelink in onze collectie

Nieuw in de collectie: 'Hoorcolleges'

In de nieuwe reeks Hoor ze spreken verschenen recent enkele hoorcolleges op cd, luisterboeken waarop  toonaangevende sprekers en experten letterlijk ‘aan het woord’ zijn over onderwerpen binnen hun vakgebied. Een nieuwe manier om thuis of onderweg rustig en op een aangename manier kennis op te doen over heel diverse onderwerpen.

De kerk: geloof, hoop, liefde en macht door de eeuwen heen is een hoorcollege van Rik Torfs, de kerkjurist die we allemaal kennen als columnist, mediafiguur en sinds kort ook politicus. Op deze vier cd's krijgen we een compact overzicht van twintig eeuwen Christendom, geformuleerd vanuit actuele vragen.

Op Een geschiedenis van het moderne België: over de naoorlogse geschiedenis vanaf 1945 is  Marc Reynebeau aan het woord. Heb je belangstelling voor geschiedenis en vooral voor de complexiteit van België, dan is dit toegankelijk gebrachte hoorcollege wellicht iets voor jou!

Sexuoloog en auteur van Liefde is een werkwoord  en andere boeken over relaties en seksualiteit Alfons Vansteenwegen is de professor van dienst op Liefde met toekomst: communicatie, autonomie en seksualiteit in hedendaagse relaties, een analyse van hedendaagse relaties, communicatie en seksualiteit. Verhelderend voor iedere volwassene, al dan niet met een (langdurige) relatie.

In De financiële crisis: over het failliet en de toekomst van de economie gaat Koen Schoors, hoogleraar economie aan de universiteit van Gent, in op een aantal deelaspecten van de financiële crisis. De moeite waard voor iedereen met interesse voor het wereldwijde en Belgische financiële systeem.

Hoorcolleges, na de audiofilms opnieuw een verbreding van onze collectie Luisterboeken!